Marine Mammal Research & Conservation

Overview

The conservation and protection of marine life has been at the forefront of the Archipelagos Institute of Marine Conservation since its foundation in 1998. The Aegean Sea is home to some of the most important remaining populations of marine mammals and turtles in the Mediterranean Sea, including: 

 

  • Four species of dolphins: bottlenose dolphins, striped dolphins, common dolphins and Risso’s dolphins
  • Three species of whales: sperm whales, Cuvier’s beaked whales and occasionally fin whales
  • Two species of sea turtles: loggerhead and green turtles 
  • One species of seal: the highly endangered Mediterranean Monk seal

 

These species can reside in the Aegean permanently as resident populations, or migrate through in search of food or breeding areas. However, research into these populations and how they use the Aegean Sea is severely lacking, even with the increasing threats they face from climate change and anthropogenic stressors. Anthropogenic stressors in the Aegean Sea include: high levels of marine traffic, pollution (including noise, chemical and plastic), interactions with fisheries, effects of overfishing and habitat destruction. The research conducted by the Archipelagos Institute of Marine Conservation aims to understand the distribution, dynamics and abundance of marine mammal populations in response to the effects of anthropogenic activities in the north eastern Mediterranean.

 

Despite the existence of national and international legislation for the protection of marine mammals, including EU laws to limit cetacean by-catch and 4.6% of Greece’s marine area designated as protected, there is a lack of effective and enforced action to conserve marine life in the Aegean. Overfishing has diminished prey availability; noise pollution has impacted cetacean communication and sociality; while coastal development has destroyed beaches used as turtle nesting sites and seal resting grounds. The Archipelagos Institute of Marine Conservation, in cooperation with local communities, aims to contribute to the development and establishment of long-term solutions to address and mitigate the threats faced by these charismatic creatures.

Read More

Partners

The Archipelagos Institute of Marine Conservation has been active in the protection and study of marine mammals for over two decades, with a year round presence in the open sea.

Research & Conservation

In order to develop effective conservation actions, such as establishing marine protected areas to protect essential habitats and managing fishing activities, it is important to understand the characteristics, dynamics and trends of cetacean populations. 

The Archipelagos Institute of Marine Conservation collects data on the biodiversity and abundance of cetaceans in the Aegean Sea. With the use of three research boats, active year round, these populations can be monitored for changes over time and their use of important habitats. 

In recent years, Archipelagos observers have recorded the presence of common dolphins, bottlenose dolphins, striped dolphins, Risso’s dolphins, sperm whales, Cuvier’s beaked whales and Mediterranean Monks seals in the north- eastern Aegean Sea. The Marine Mammal Team’s constant and committed research has revealed this area as an important hotspot for marine mammal biodiversity.

 

Bioacoustics research is conducted to understand how organisms use sounds, particularly in regards to communication. The Archipelagos Institute of Marine Conservation performs bioacoustics research to study the ways in which different cetacean species communicate. During boat surveys, hydrophones, hydrophone array systems and specialised software are utilised to both locate cetaceans and to record acoustic data. These recordings can then be analysed to explore cetacean vocalisations and their use in communication while assessing the impact of anthropogenic noise pollution. Anthropogenic noise, including military sonar, construction noise and boat propellers, has been observed to affect cetacean behaviour, vocalisations and habitat use, and continues to be a focus of the research conducted by the Marine Mammal Team. 

 

Photo identification (or Photo-ID) techniques are used to better understand the populations present in the Aegean Sea. During boat surveys, observers photograph specific parts of the animals’ anatomy, such as a dolphin’s dorsal fin or a whale’s tail fluke, in order to record characteristic markings allowing for the identification, and importantly re-identification, of individuals. These individuals are named and entered into photo catalogues in order to track when and where specific individuals were sighted and with which other individuals. This ‘Capture-Mark-Recapture’ method is an incredibly useful tool for estimating the abundance of a population, investigating their social dynamics and monitoring their changes over time. 

Behavioural research of cetaceans can be used to determine seasonal variations in activity,  understand differences in behaviour between species and any changes in behaviour due to group composition (for example, the presence of calves and juveniles).

During boat surveys, observers take behavioural annotations and record videos of cetaceans for analysis using BORIS software. This research can help to reveal how cetaceans behave, including the amount of time they spend feeding, socialising and resting at the surface between dives. 

Identifying cetacean behaviours can provide insight into habitat use, for example feeding and breeding areas, and the impact of anthropogenic presence and activities, for example changes in foraging behaviours in the presence of trawling vessels.

The Marine Mammal Team at the Archipelagos Institute of Marine Conservation is in the process of developing a protocol for estimating the availability of food stocks by combining data on marine mammal abundance and distribution with data provided by the fish stock biomass scanner. 

Globally, an estimated two thirds of fish stocks are either fished at their limit or overfished. Depleting supplies of fish have placed marine mammals and fisheries in direct competition for the remaining stocks. In some instances this has resulted in fishermen considering cetaceans and seals as competition, resulting in negative interactions and even deliberate killings. 

In order to properly conserve marine mammals, fish stocks must also be protected.

The eastern Aegean region is considered one of the most important remaining habitats for the Mediterranean Monk seal, due to its islands’ remote coastlines and abundance of sea caves. Field research is used to record behaviours, habitat suitability, interactions with fisheries and more broadly the impact of anthropogenic threats on this highly endangered species. 

Filling the existing gaps in knowledge surrounding this elusive species, such as how they use the habitats available in the Aegean, is essential for their protection. Educating local communities on their ecological value and improving relationships between seals and fishermen, while protecting habitats from tourists and coastal developments, can help save the Mediterranean Monk seal from extinction.

In the Aegean, anthropogenic stressors include the presence of marine traffic, interactions with fisheries, the effects of overfishing and various forms of pollution: chemical, noise and plastic. Data from surveys and strandings contribute to the research conducted by the Archipelagos Institute of Marine Conservation into how these stressors impact marine life. 

Environmental data such as sea surface temperature, salinity, pH and the concentration of dissolved oxygen is collected to monitor how climate change and the increased exploitation of marine resources affect marine mammals and their preferred habitats. 

The Aegean Marine Life Sanctuary is soon to be operational as a model sanctuary where expert care and rehabilitation will be provided to sick and injured marine mammals and turtles. It will also be the first-of-its-kind marine sanctuary for formerly captive dolphins.

It will combine innovation with high standards of animal welfare, in a pristine natural location, situated on the Greek island of Lipsi, in the Southeastern Aegean Sea.

As a model sanctuary it aims to be a cost-effective, sustainable and innovative solution to a global problem, that is replicable and scalable. Read more about the Aegean Marine Life Sanctuary here https://aegeansanctuary.com/

Species

Dolphins & Porpoises

Read more

Monk Seal

Read more

Scientific Publications

Videos

Facebook

Comments Box SVG iconsUsed for the like, share, comment, and reaction icons
Cover for Archipelagos - Institute of Marine Conservation
79,257
Archipelagos - Institute of Marine Conservation

Archipelagos - Institute of Marine Conservation

Archipelagos is a Greek non-profit NGO dedicated to defending the biodiversity of our seas

Συντονισμός πληρωμάτων στο λιμάνι των Φούρνων 

Η συνεργασία του γαλλικού φορέα UNDER THE POLE που έχει εξειδίκευση στις επιστημονικές καταδύσεις σε βάθη που ξεπερνούν τα 100 μέτρα με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος, στοχεύει στην ουσιαστική προστασία των κοραλλιών που βρίσκονται στα βαθιά νερά του Αιγαίου. 

Αυτά τα θεμελιώδους σημασίας και μοναδικής ομορφιάς οικοσυστήματα ήταν έως πρόσφατα σχεδόν άγνωστα στις θάλασσές μας. Αξιοποιώντας τη σπάνια διαύγεια που χαρακτηρίζει τις ελληνικές θάλασσες, άρα και τη δυνατότητα διείσδυσης του φωτός σε μεγάλα βάθη, τα κοραλλιγενή οικοσυστήματα στο Αιγαίο βρίσκονται σε βάθη 70-250 μέτρων - σε αντίθεση με αντίστοιχα οικοσυστήματα π.χ.  στη δυτική Μεσόγειο που συναντώνται στα 40-150 μέτρα, ή τους τροπικούς υφάλους που βρίσκονται στα ρηχά παράκτια νερά. 

Τα κοραλλιγενή οικοσυστήματα του Αιγαίου λοιπόν είναι πιο ασφαλή από την καταστροφική επίδραση του ανθρώπου αλλά και από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Όμως έχουμε ήδη καταγράψει εκτεταμένη, μη-αναστρέψιμη, ανθρωπογενή καταστροφή σε πολλές περιοχές του Αιγαίου. Αγωνία αλλά και στόχος μας είναι είναι να χαρτογραφηθούν και να θεσμοθετηθεί η προστασία τους, προλαβαίνοντας την ολοκληρωτική καταστροφή. 

Η δράση DEEPLIFE του Γαλλικού φορέα UNDER THE POLE σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος αποτελεί επίσημο πρόγραμμα του “United Nations Decade of the Oceans”Image attachmentImage attachment

Συντονισμός πληρωμάτων στο λιμάνι των Φούρνων

Η συνεργασία του γαλλικού φορέα UNDER THE POLE που έχει εξειδίκευση στις επιστημονικές καταδύσεις σε βάθη που ξεπερνούν τα 100 μέτρα με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος, στοχεύει στην ουσιαστική προστασία των κοραλλιών που βρίσκονται στα βαθιά νερά του Αιγαίου.

Αυτά τα θεμελιώδους σημασίας και μοναδικής ομορφιάς οικοσυστήματα ήταν έως πρόσφατα σχεδόν άγνωστα στις θάλασσές μας. Αξιοποιώντας τη σπάνια διαύγεια που χαρακτηρίζει τις ελληνικές θάλασσες, άρα και τη δυνατότητα διείσδυσης του φωτός σε μεγάλα βάθη, τα κοραλλιγενή οικοσυστήματα στο Αιγαίο βρίσκονται σε βάθη 70-250 μέτρων - σε αντίθεση με αντίστοιχα οικοσυστήματα π.χ. στη δυτική Μεσόγειο που συναντώνται στα 40-150 μέτρα, ή τους τροπικούς υφάλους που βρίσκονται στα ρηχά παράκτια νερά.

Τα κοραλλιγενή οικοσυστήματα του Αιγαίου λοιπόν είναι πιο ασφαλή από την καταστροφική επίδραση του ανθρώπου αλλά και από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Όμως έχουμε ήδη καταγράψει εκτεταμένη, μη-αναστρέψιμη, ανθρωπογενή καταστροφή σε πολλές περιοχές του Αιγαίου. Αγωνία αλλά και στόχος μας είναι είναι να χαρτογραφηθούν και να θεσμοθετηθεί η προστασία τους, προλαβαίνοντας την ολοκληρωτική καταστροφή.

Η δράση DEEPLIFE του Γαλλικού φορέα UNDER THE POLE σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος αποτελεί επίσημο πρόγραμμα του “United Nations Decade of the Oceans”
... See MoreSee Less

3 days ago
Ξεκίνησε σήμερα με επίκεντρο το νησί των Φούρνων, η δράση DEEPLIFE του Γαλλικού φορέα UNDER THE POLE σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος. Η δράση αυτή αποτελεί επίσημο πρόγραμμα του “United Nations Decade of the Oceans” και στοχεύει μέσα από εξειδικευμένη έρευνα να συμβάλλει στην προστασία των κοραλλιών που βρίσκονται στα βαθιά νερά. Έπειτα από αντίστοιχη έρευνα τα προηγούμενα χρόνια σε πολλούς ωκεανούς του πλανήτη, π.χ. στην Αρκτική, στα Κανάριες νήσους και στην Καραϊβική, για τους επόμενους 5 μήνες επικεντρώνονται σε σημαντικές περιοχές της Μεσογείου. 

Οι επιστήμονες του  Under The Pole, έχουν ήδη ξεκινήσει καταδύσεις σε βάθη που ξεπερνούν τα 100 μέτρα στην περιοχή του νησιωτικού συμπλέγματος των Φούρνων. Στόχος είναι οι δειγματοληψίες και εξειδικευμένες μετρήσεις σε συγκεκριμένους υφάλους της περιοχής τους οποίους έχει ήδη χαρτογραφήσει και αποτυπώσει το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος, αναδεικνύοντας αυτά τα οικοσυστήματα διεθνούς σημασίας που έχουν άμεση ανάγκη προστασίας.  

Η νέα τεχνογνωσία των επιστημόνων του  Under The Pole και οι εργαστηριακές αναλύσεις που θα ακολουθήσουν τους επόμενους μήνες, θα ενδυναμώσουν σημαντικά την έρευνα που υλοποιεί το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος και οι διεθνείς επιστημονικοί συνεργάτες τους από το 2021 με επίκεντρο τα ευάλωτα οικοσυστήματα στα βαθιά νερά του Αιγαίου. Είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε ότι οι κοραλλιγενείς οικότοποι στα βαθιά νερά του Αιγαίου έχουν άμεση ανάγκη προστασίας, και ουσιαστικά κινδυνεύουν με μη αναστρέψιμη καταστροφή από τον άνθρωπο πριν καν ανακαλύψουμε ότι υπάρχουν.Image attachmentImage attachment

Ξεκίνησε σήμερα με επίκεντρο το νησί των Φούρνων, η δράση DEEPLIFE του Γαλλικού φορέα UNDER THE POLE σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος. Η δράση αυτή αποτελεί επίσημο πρόγραμμα του “United Nations Decade of the Oceans” και στοχεύει μέσα από εξειδικευμένη έρευνα να συμβάλλει στην προστασία των κοραλλιών που βρίσκονται στα βαθιά νερά. Έπειτα από αντίστοιχη έρευνα τα προηγούμενα χρόνια σε πολλούς ωκεανούς του πλανήτη, π.χ. στην Αρκτική, στα Κανάριες νήσους και στην Καραϊβική, για τους επόμενους 5 μήνες επικεντρώνονται σε σημαντικές περιοχές της Μεσογείου.

Οι επιστήμονες του Under The Pole, έχουν ήδη ξεκινήσει καταδύσεις σε βάθη που ξεπερνούν τα 100 μέτρα στην περιοχή του νησιωτικού συμπλέγματος των Φούρνων. Στόχος είναι οι δειγματοληψίες και εξειδικευμένες μετρήσεις σε συγκεκριμένους υφάλους της περιοχής τους οποίους έχει ήδη χαρτογραφήσει και αποτυπώσει το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος, αναδεικνύοντας αυτά τα οικοσυστήματα διεθνούς σημασίας που έχουν άμεση ανάγκη προστασίας.

Η νέα τεχνογνωσία των επιστημόνων του Under The Pole και οι εργαστηριακές αναλύσεις που θα ακολουθήσουν τους επόμενους μήνες, θα ενδυναμώσουν σημαντικά την έρευνα που υλοποιεί το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος και οι διεθνείς επιστημονικοί συνεργάτες τους από το 2021 με επίκεντρο τα ευάλωτα οικοσυστήματα στα βαθιά νερά του Αιγαίου. Είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε ότι οι κοραλλιγενείς οικότοποι στα βαθιά νερά του Αιγαίου έχουν άμεση ανάγκη προστασίας, και ουσιαστικά κινδυνεύουν με μη αναστρέψιμη καταστροφή από τον άνθρωπο πριν καν ανακαλύψουμε ότι υπάρχουν.
... See MoreSee Less

7 days ago
Το University of South Dakota των ΗΠΑ στο Αιγαίο στο Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος 

Μία διεπιστημονική ομάδα φοιτητών και ακαδημαικών από το University of South Dakota των ΗΠΑ συνεργάστηκε με ερευνητές του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος με αντικείμενο την εφαρμοσμένη έρευνα που στοχεύει στην προστασία των θαλάσσιων και χερσαίων ειδών του Αιγαίου. 

Μαζί ειχαμε τη χαρά να εγκαινιάσουμε το νέο συνεδριακό κέντρο - κέντρο ενημέρωσης του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος στην περιοχή της βόρειας Σάμου, για το οποιο θα σας ενημερώσουμε σύντομα!Image attachment

Το University of South Dakota των ΗΠΑ στο Αιγαίο στο Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος

Μία διεπιστημονική ομάδα φοιτητών και ακαδημαικών από το University of South Dakota των ΗΠΑ συνεργάστηκε με ερευνητές του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος με αντικείμενο την εφαρμοσμένη έρευνα που στοχεύει στην προστασία των θαλάσσιων και χερσαίων ειδών του Αιγαίου.

Μαζί ειχαμε τη χαρά να εγκαινιάσουμε το νέο συνεδριακό κέντρο - κέντρο ενημέρωσης του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος στην περιοχή της βόρειας Σάμου, για το οποιο θα σας ενημερώσουμε σύντομα!
... See MoreSee Less

1 week ago

2 CommentsComment on Facebook

Εξαιρετικά νέα! Συγχαρητήρια!

Νησίδες του Αιγαίου - Απαξιωμένα Πρότυπα Αειφορίας

Διεπιστημονική Έρευνα στις Νησίδες του Αιγαίου: Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος - Αρχιτεκτονική Σχολή Πανεπιστημίου Τορόντο
Ο σχεδιασμός και προεργασία του Aegean Islet Conservation Project συνεχίζεται στο πλαίσιο της συνεργασίας του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος με την Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου του Τορόντο, John H. Daniels Faculty of Architecture, Landscape & Design.

Η κοινή έρευνα που ξεκίνησε 2021 επικεντρώνεται σε δεκάδες νησίδες του νότιου και ανατολικού Αιγαίου και έχει ως στόχο την Αποτύπωση του Ανθρωπογενούς και Φυσικού τοπίου και της Οικολογικής Ταυτότητας των Μικρών Νησίδων.

Καταγράφοντας και μελετώντας στοιχεία για την οικονομική δραστηριότητα που είχαν αυτά τα μικρά νησιά, όπου στις μέρες μας μετά βίας επιβιώνουν λίγοι θάμνοι, στόχος μας είναι όχι μόνο να αντλήσουμε γνώση, αλλά και να εξάγουμε τη γνώση και την κατανόηση των σοφών πρακτικών διαχείρισης βάση των οποίων επιβίωσαν οι κοινωνίες επί χιλιάδες χρόνια στα μικρά νησιά του Αιγαίου, με απόλυτη αυτάρκεια.

Αξιοσημείωτο είναι ότι ενώ επί χιλιάδες χρόνια και έως και πριν λίγες δεκαετίες οι μικρές νησίδες όχι μόνο κατοικούνταν, αλλά εκεί παρήγαγαν και εμπορευόντουσαν τυροκομικά προϊόντα, κρέας, σιτηρά, όσπρια (όπως η περίφημη άνυδρη φάβα) και άλλα, στις μέρες μας όχι μόνο δεν υπάρχει πρωτογενής παραγωγή, αλλά έχουμε επιδοθεί στην ολική καταστροφή τους.

Με την κακοδιαχείριση των κοινοτικών επιδοτήσεων, σε πολλές από αυτές τις νησίδες έχουν ουσιαστικά εγκαταλειφθεί κτηνοτροφικά ζώα (αιγοπρόβατα). Αυτά προσμετρώνται για να λαμβάνονται οι ευρωπαϊκές επιδοτήσεις και έπειτα εγκαταλείπονται στις νησίδες όπου η πρόσβαση είναι πολύ δύσκολη. Αποτέλεσμα είναι όχι μόνο να εντοπίζονται δεκάδες νεκρά ζώα στις νησίδες, λόγω αφυδάτωσης ή ασιτίας, αλλά παράλληλα προκαλείται και η ερημοποίηση και μη-αναστρέψιμη διάβρωση των νησίδων. Όταν εξαφανιστούν οι θάμνοι λόγω της υπερβόσκησης, σταματάει και η κατακράτηση της νυχτερινής υγρασίας (το λεγόμενο αγιάζι). Τα λίγα εκατοστά του επιφανειακού παραγωγικού χώματος των νησίδων διαβρώνονται και αυτό καταλήγει στη θάλασσα. Απομένουν οι βράχοι όπου τίποτα δεν μπορεί πλέον να φυτρώσει.

Σε συνεργασία με την Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου του Τορόντο, πέρα από τη μελέτη και αποτύπωση της οικιστικής και φυσικής ιστορίας αυτών των μικρών νησίδων, καθώς και των παραγόντων απειλής, επόμενος στόχος είναι η φυσική εγκατάσταση ενός επιτόπιου ερευνητικού σταθμού στοχευμένου στην εφαρμογή πρακτικών ανάκαμψης και αντιμετώπισης της ερημοποίησης.

Η διαδικασία αποκατάστασης θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την ανακατασκευή παλιών οικημάτων με παραδοσιακές πρακτικές και υλικά που υπάρχουν πάνω στις νησίδες, την επαναφύτευση τοπικών ειδών θάμνων και χαμηλής βλάστησης και την επανακαλλιέργεια άνυδρων τοπικών ποικιλιών (όσπρια, σιτηρά).

Για τον σκοπό αυτό διασυνδέουμε την ψηφιακή τεκμηρίωση με τις παραδοσιακές πρακτικές, με μία διεπιστημονική προσέγγιση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιστημών, την εθνογραφία, ιστορία και όλη τη διαθέσιμη τοπική γνώση.

Στις μέρες μας που με τόσα σύγχρονα μέσα δυσκολευόμαστε να επιβιώσουμε ακόμα και στα πιο παραγωγικά οικοσυστήματα, οι παραδοσιακές μορφές διαχείρισης που επί αιώνες ακολουθούσαν οι τοπικές κοινωνίες του Αιγαίου ακόμα και στις μικρές νησίδες, αποτελούν αντικείμενο διεθνούς επιστημονικής έρευνας ανεκτίμητης αξίας, η οποία στις μέρες μας είναι πιο επίκαιρη από ποτέ.

***

Επικεφαλείς του Aegean Islet Conservation Project είναι ο Θοδωρής Τσιμπίδης Thodoris Tsimpidis, Διευθυντής, του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος (t.tsimpidis@archipelago.gr) και ο Πέτρος Μπαμπασίκας Petros Babasikas, Αρχιτέκτονας και Διευθυντής Honours Bachelor of Arts, Αρχιτεκτονικές Σπουδές στο Πανεπιστήμιο, Καναδά (Petros.Babasikas@daniels.utoronto.ca)Image attachmentImage attachment+3Image attachment

Νησίδες του Αιγαίου - Απαξιωμένα Πρότυπα Αειφορίας

Διεπιστημονική Έρευνα στις Νησίδες του Αιγαίου: Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος - Αρχιτεκτονική Σχολή Πανεπιστημίου Τορόντο
Ο σχεδιασμός και προεργασία του Aegean Islet Conservation Project συνεχίζεται στο πλαίσιο της συνεργασίας του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος με την Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου του Τορόντο, John H. Daniels Faculty of Architecture, Landscape & Design.

Η κοινή έρευνα που ξεκίνησε 2021 επικεντρώνεται σε δεκάδες νησίδες του νότιου και ανατολικού Αιγαίου και έχει ως στόχο την Αποτύπωση του Ανθρωπογενούς και Φυσικού τοπίου και της Οικολογικής Ταυτότητας των Μικρών Νησίδων.

Καταγράφοντας και μελετώντας στοιχεία για την οικονομική δραστηριότητα που είχαν αυτά τα μικρά νησιά, όπου στις μέρες μας μετά βίας επιβιώνουν λίγοι θάμνοι, στόχος μας είναι όχι μόνο να αντλήσουμε γνώση, αλλά και να εξάγουμε τη γνώση και την κατανόηση των σοφών πρακτικών διαχείρισης βάση των οποίων επιβίωσαν οι κοινωνίες επί χιλιάδες χρόνια στα μικρά νησιά του Αιγαίου, με απόλυτη αυτάρκεια.

Αξιοσημείωτο είναι ότι ενώ επί χιλιάδες χρόνια και έως και πριν λίγες δεκαετίες οι μικρές νησίδες όχι μόνο κατοικούνταν, αλλά εκεί παρήγαγαν και εμπορευόντουσαν τυροκομικά προϊόντα, κρέας, σιτηρά, όσπρια (όπως η περίφημη άνυδρη φάβα) και άλλα, στις μέρες μας όχι μόνο δεν υπάρχει πρωτογενής παραγωγή, αλλά έχουμε επιδοθεί στην ολική καταστροφή τους.

Με την κακοδιαχείριση των κοινοτικών επιδοτήσεων, σε πολλές από αυτές τις νησίδες έχουν ουσιαστικά εγκαταλειφθεί κτηνοτροφικά ζώα (αιγοπρόβατα). Αυτά προσμετρώνται για να λαμβάνονται οι ευρωπαϊκές επιδοτήσεις και έπειτα εγκαταλείπονται στις νησίδες όπου η πρόσβαση είναι πολύ δύσκολη. Αποτέλεσμα είναι όχι μόνο να εντοπίζονται δεκάδες νεκρά ζώα στις νησίδες, λόγω αφυδάτωσης ή ασιτίας, αλλά παράλληλα προκαλείται και η ερημοποίηση και μη-αναστρέψιμη διάβρωση των νησίδων. Όταν εξαφανιστούν οι θάμνοι λόγω της υπερβόσκησης, σταματάει και η κατακράτηση της νυχτερινής υγρασίας (το λεγόμενο αγιάζι). Τα λίγα εκατοστά του επιφανειακού παραγωγικού χώματος των νησίδων διαβρώνονται και αυτό καταλήγει στη θάλασσα. Απομένουν οι βράχοι όπου τίποτα δεν μπορεί πλέον να φυτρώσει.

Σε συνεργασία με την Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου του Τορόντο, πέρα από τη μελέτη και αποτύπωση της οικιστικής και φυσικής ιστορίας αυτών των μικρών νησίδων, καθώς και των παραγόντων απειλής, επόμενος στόχος είναι η φυσική εγκατάσταση ενός επιτόπιου ερευνητικού σταθμού στοχευμένου στην εφαρμογή πρακτικών ανάκαμψης και αντιμετώπισης της ερημοποίησης.

Η διαδικασία αποκατάστασης θα περιλαμβάνει μεταξύ άλλων την ανακατασκευή παλιών οικημάτων με παραδοσιακές πρακτικές και υλικά που υπάρχουν πάνω στις νησίδες, την επαναφύτευση τοπικών ειδών θάμνων και χαμηλής βλάστησης και την επανακαλλιέργεια άνυδρων τοπικών ποικιλιών (όσπρια, σιτηρά).

Για τον σκοπό αυτό διασυνδέουμε την ψηφιακή τεκμηρίωση με τις παραδοσιακές πρακτικές, με μία διεπιστημονική προσέγγιση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιστημών, την εθνογραφία, ιστορία και όλη τη διαθέσιμη τοπική γνώση.

Στις μέρες μας που με τόσα σύγχρονα μέσα δυσκολευόμαστε να επιβιώσουμε ακόμα και στα πιο παραγωγικά οικοσυστήματα, οι παραδοσιακές μορφές διαχείρισης που επί αιώνες ακολουθούσαν οι τοπικές κοινωνίες του Αιγαίου ακόμα και στις μικρές νησίδες, αποτελούν αντικείμενο διεθνούς επιστημονικής έρευνας ανεκτίμητης αξίας, η οποία στις μέρες μας είναι πιο επίκαιρη από ποτέ.

***

Επικεφαλείς του Aegean Islet Conservation Project είναι ο Θοδωρής Τσιμπίδης Thodoris Tsimpidis, Διευθυντής, του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος (t.tsimpidis@archipelago.gr) και ο Πέτρος Μπαμπασίκας Petros Babasikas, Αρχιτέκτονας και Διευθυντής Honours Bachelor of Arts, Αρχιτεκτονικές Σπουδές στο Πανεπιστήμιο, Καναδά (Petros.Babasikas@daniels.utoronto.ca)
... See MoreSee Less

2 weeks ago

9 CommentsComment on Facebook

Μπράβο! Για την εξαιρετική και άκρως ζωτική δουλειά που κάνετε!!!!!

Μπράβο σας! Μια μικρή επισήμανση μόνο: το "επί κεφαλής" είτε γραφτεί ως μια λέξη είτε ως δύο είναι επιρρηματική άκλιτη λέξη και άρα δεν έχει τον πληθυντικό "επικεφαλείς" που έχετε γράψει στην τελευταία παράγραφο της ανακοίνωσης. Καλή σας επιτυχία!

Complimenti per voi tutti "ragazzi" pienj dj idee buone,coraggio,energia,desiderio di migliorare.Mi dà un poco di gioia in questo mondo consumistico inarrestabile che vuol far creder che è solo la finanza e l 'economia e l 'intelligenza artificiale a valere...Una pura follia...spero che i giovani si sveglino tutti per ristabilir ordine,armonia nel creato💜🙏

«Κακοδιαχείριση κοινοτικών επιδοτήσεων», δεν το πιστεύω 😜

Συγχαρητηρια!!

Συγχαρητηρια!

Υψηλοί ΚΟΙΝΟΙ ΣΤΟΧΟΙ και ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ και ΚΟΙΝΕΣ Προσπάθειες Στην Υπηρεσία της Προστασία του ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ.! ΘΑΥΜΑΤΑ μπορει να Κάνει η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ.απο Διαφορετικά Επιστημονικά Πεδία...που Όμως Δύνανται να ΣΥΜΒΑΛΛΟΥΝ Στην Αποκατασταση των ΕΓΑΤΑΛΕΛΕΙΜΕΝΩΝ ΝΗΣΙΔΩΝ του ΑΙΓΑΙΟΥ.!!! Φιλόδοξος...αλλά ΟΧΙ Ακατορθωτος Στόχος.!! Συγχαρητηρια για τις Τόσο όμορφες και δημιουργικές ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ.!! "Εν Τη Ένωση η Ισχύς".!!!!

Καλή επιτυχία ! Αλλά πρέπει να ξυστούν πολλά στρώματα " διάβρωσης "...

Great!

View more comments

Εάν δεν γνωρίσουμε τις θάλασσές μας και το μοναδικό τους πλούτο, είναι αδύνατον να τις διαχειριστούμε και να τις προστατέψουμε!

Στις ελληνικές θάλασσες έχουμε την τύχη να καταγράφουμε μοναδική βιοποικιλότητα και μεταξύ πολλών άλλων, 9 είδη θαλάσσιων θηλαστικών και περισσότερα από 34 είδη καρχαριών.

Με τόσες αναφορές στα κοινωνικά δίκτυα και τα ΜΜΕ τις τελευταίες ημέρες για την παρουσία του προφανώς ακίνδυνου γαλάζιου καρχαρία στα ρηχά νερά, αναδύεται για άλλη μία φορά η τεράστια άγνοια μας για τη βιοποικιλότητα - δηλαδή για τα χιλιάδες είδη με τα οποία συνυπάρχουμε και αλληλεπιδρούμε σε καθημερινή βάση - ιδίως εκτός των πόλεων. 

Ο πανικός και η ανασφάλεια που εκφράζεται από πολίτες και μεγεθύνεται από τα ΜΜΕ, αναφορικά με «επικίνδυνα» ή «ανθρωποφάγα!!» φίδια, αράχνες, καρχαρίες, μέδουσες ή ακόμα και τις θαλάσσιες ανεμώνες κλπ. είναι απόρροια αυτού του τεράστιου κενού γνώσης και αντίληψης.

Παραμένουμε λοιπόν ευάλωτοι απέναντι σε όλα αυτά τα είδη που βρίσκονται γύρω μας, τα οποία όμως κινδυνεύουν και αυτά από τους ανθρώπους, καθώς δεν κατανοούμε το πώς μπορούμε να συνυπάρξουμε.

 Εάν θέλετε να σας αποστείλουμε την αφίσα σε μεγάλη ανάλυση για εκτύπωση, επικοινωνήστε μαζί μας στο info@archipelago.gr

Εάν δεν γνωρίσουμε τις θάλασσές μας και το μοναδικό τους πλούτο, είναι αδύνατον να τις διαχειριστούμε και να τις προστατέψουμε!

Στις ελληνικές θάλασσες έχουμε την τύχη να καταγράφουμε μοναδική βιοποικιλότητα και μεταξύ πολλών άλλων, 9 είδη θαλάσσιων θηλαστικών και περισσότερα από 34 είδη καρχαριών.

Με τόσες αναφορές στα κοινωνικά δίκτυα και τα ΜΜΕ τις τελευταίες ημέρες για την παρουσία του προφανώς ακίνδυνου γαλάζιου καρχαρία στα ρηχά νερά, αναδύεται για άλλη μία φορά η τεράστια άγνοια μας για τη βιοποικιλότητα - δηλαδή για τα χιλιάδες είδη με τα οποία συνυπάρχουμε και αλληλεπιδρούμε σε καθημερινή βάση - ιδίως εκτός των πόλεων.

Ο πανικός και η ανασφάλεια που εκφράζεται από πολίτες και μεγεθύνεται από τα ΜΜΕ, αναφορικά με «επικίνδυνα» ή «ανθρωποφάγα!!» φίδια, αράχνες, καρχαρίες, μέδουσες ή ακόμα και τις θαλάσσιες ανεμώνες κλπ. είναι απόρροια αυτού του τεράστιου κενού γνώσης και αντίληψης.

Παραμένουμε λοιπόν ευάλωτοι απέναντι σε όλα αυτά τα είδη που βρίσκονται γύρω μας, τα οποία όμως κινδυνεύουν και αυτά από τους ανθρώπους, καθώς δεν κατανοούμε το πώς μπορούμε να συνυπάρξουμε.

Εάν θέλετε να σας αποστείλουμε την αφίσα σε μεγάλη ανάλυση για εκτύπωση, επικοινωνήστε μαζί μας στο info@archipelago.gr
... See MoreSee Less

2 weeks ago

4 CommentsComment on Facebook

Amare il mare e ogni esser vivente che porta signifjca conoscerli!

Grazie mille.Ho letto per le specie arrivate dall 'Oceano Indiano.Come possiamo comportarci nell 'Egeo dinanzi a ciò?Anni fa fui punta da una tracina mi spaventai..sarebbe stato meglio che gli abitanti del posto mi mettessero al corrente di tale presenza per prevenire.Quel che serve a tutti la prevenzione,cioè conoscer per aver comportamenti più corretti ,senza inutili allarmismi.

Ενημερώστε τον κόσμο... πολύ γραφαν ότι είναι ωραίος μεζές με σκορδαλιά...και είναι γεμάτο βαρέα μέταλλα το κρέας του,φουλ καρκινογόνο... έλεος με την ασχετοσυνη του Έλληνα...

Load more